Félicien Kabuga, sleutelfiguur van volkerenmoord in Rwanda, overleden in VN-gevangenis in Den Haag

In dit artikel:

Félicien Kabuga is op 91‑jarige leeftijd overleden in een gevangenis in Den Haag, zo meldt de VN‑rechtbank die de dossiers van het Rwanda‑tribunaal afhandelt. Kabuga werd al jaren verdacht van een sleutelrol bij de Rwandese genocide van 1994, waarbij naar schatting minstens 800.000 mensen — vooral Tutsi’s en gematigde Hutu’s — werden gedood.

De zakenman, geboren in 1935, bouwde een fortuin op en zou dat kapitaal hebben gebruikt om de genocide mee te financieren: hij zou Radio‑Télévision Libre des Mille Collines (RTLM) hebben gesteund, de haatzender die oproept tot geweld, betrokken zijn geweest bij de oprichting van de Hutu‑militie Interahamwe en wapens hebben geleverd. Hij werd daarnaast in verband gebracht met de politieke kringen rond president Juvénal Habyarimana; de genocide begon op 6 april 1994 na het neerschieten van diens vliegtuig.

Kabuga werd in 2020 in Frankrijk gearresteerd, na 25 jaar ondergedoken te zijn geweest en een beloning van 5 miljoen dollar op zijn hoofd. Voor het tribunaal in Den Haag stonden hem aanklachten te wachten wegens genocide, samenzwering, aanzetten tot genocide en misdaden tegen de menselijkheid; een veroordeling had levenslange gevangenisstraf kunnen betekenen. Hij pleitte onschuldig, maar een definitieve uitspraak kwam er niet: zijn proces werd in 2023 wegens dementie opgeschort. Ondervragingen gingen deels door om bewijs te verzamelen, en Kabuga verbleef in afwachting van overplaatsing in een cel in Nederland — hij weigerde terug te keren naar Rwanda uit vrees voor mishandeling.

De zaak illustreert zowel de zoektocht naar gerechtigheid voor de slachtoffers als de beperkingen van internationale rechtsprocedures bij hoge leeftijd en ziekte. De nasleep van de genocide blijft de regio bovendien decennialang destabiliseren.