Diplomaat, Europees commissaris en succesvol zakenman: graaf Etienne Davignon overleden

In dit artikel:

Etienne Davignon, een invloedrijke stilaan achter de schermen van politiek en economie, is op 93‑jarige leeftijd overleden. Davignon droeg tal van petten: diplomaat, Europees commissaris, zakenbestuurder en Minister van Staat. Hij werd in 1932 geboren in Boedapest in een uitgesproken diplomatenfamilie; zijn vader Jacques adviseerde koning Leopold III en zijn grootvader Julien Davignon was ooit minister en werd in 1916 in de adelstand verheven.

Davignon begon in 1959 aan een diplomatieke loopbaan en was in de jaren zestig actief in het net onafhankelijke Congo. Zijn rol in die periode is controversieel: socioloog Ludo De Witte en anderen beschuldigen hem van betrokkenheid bij de moord op Patrice Lumumba en bij het neerslaan van opstanden in Stanleystad (nu Kisangani). In 2011 dienden Lumumba’s kinderen een klacht in; in 2026 besliste de Brusselse raadkamer om Davignon te verwijzen naar de correctionele rechtbank. Hij ging in beroep, maar zijn definitieve juridische lot blijft onbeslist bij zijn overlijden.

Op Europees niveau maakte Davignon naam als vicevoorzitter van de Europese Commissie onder Roy Jenkins, met de portefeuille Interne Markt en Industrie. Hij kreeg de lastige opdracht om de neergang van de Europese staalindustrie te begeleiden. Daarna trok hij zich terug uit het publieke toneel en werd een sleutelfiguur in de Belgische en internationale zakenwereld. Hij speelde een doorslaggevende rol in financiële en industriële dossiers: zo blokkeerde hij een overnamepoging van de Generale Maatschappij door Carlo de Benedetti, al kon hij het latere vertrek van die groep naar Suez niet verhinderen; hij bleef wel langdurig bestuurder bij Suez/GdF Suez tot 2022.

Na het Sabena‑faillissement hielp Davignon in 2002 geld bijeenbrengen om SN Brussels Airlines (en later Brussels Airlines) op te richten en bleef hij daaraan verbonden. Zijn betrokkenheid in de bankwereld kende minder succes: zijn aandeel in de Fortis‑crisis leverde hem en collega’s felle kritiek en publieke woede op.

Davignon was geen self promoter maar een formidabele netwerker: met een breed adressenboek en zijn pijp speelde hij vaak een bepalende rol bij benoemingen, transacties en strategische beslissingen. Zijn lange carrière leverde hem roem en macht op, maar de onopgehelderde vragen rond zijn Congo‑verleden bezoedelen zijn nalatenschap en zullen door zijn overlijden grotendeels onbeantwoord blijven.